Czy zdarza Ci się czasem, że gdy towar kupiony do Twojej firmy ma wady, to wcale nie chcesz jego naprawy ani jego wymiany, lecz zwrot pieniędzy? Kiedy możesz swobodnie to zrobić ? Czy są jakieś ograniczenia i czy tylko Ty o tym decydujesz ? Jak zrobić to krok po kroku? Dowiedz się jak działać, by mieć pewność, że sprzedawca nie ma podstaw odmowy.
Podstawą zwrotu pieniędzy jest tzw. żądanie odstąpienia od umowy. Dopiero gdy złożysz oświadczenie o odstąpieniu sprzedawca ma obowiązek zwrócić Ci zapłacone pieniądze. Dowiedz się zatem jak w 5 krokach uzyskać zwrot pieniędzy za wadliwy towar.
1. Sprawdź czy zwrot pieniędzy Ci przysługuje.
W pierwszym krok- sprawdź czy sprzedawca „nie korzysta” ze swoich praw. W pewnym sensie możliwość odstąpienia zależy od sprzedawcy. Otóż co prawda, to kupujący decyduje o tym czy chce z uprawnienia skorzystać. Jednak nie będzie miał takiej możliwości jeśli sprzedawca:
“niezwłocznie i bez nadmiernych niedogodności dla kupującego
wymieni rzecz wadliwą na wolną od wad albo wadę usunie”.
art. 560 par 1 K.C.
Zatem jeśli sprzedawca
to nie możesz z odstąpienia skorzystać. Zwróć uwagę, że piszę o niezwłocznej wymianie lub naprawie, a nie o niezwłocznym oświadczeniu sprzedawcy o gotowości wymiany lub naprawy.
Dodatkowo sprzedawca musi działać tak, by nie powodować nadmiernych niedogodności dla Ciebie.
Natomiast taka “blokada” przez sprzedawcę może być tylko jednorazowo. Sprzedawca nie może w ten sam sposób zachować się ponownie. Jeśli więc sprzedawca już wcześniej wymienił lub naprawił rzecz albo gdy tego nie dokonał – nie może drugi raz “działać niezwłocznie”.
Wiesz co mam na myśli, prawda?
Prawo do odstąpienia przysługuje przedsiębiorcy, jeśli nie zostało całkowicie wyłączone lub w tym zakresie ograniczone. Jednak nawet, jeśli możliwość taka istnieje przedsiębiorca musi spełnić jeszcze jeden “warunek”. Otóż musi on najpierw niezwłocznie zawiadomić o wadzie. W przeciwnym razie traci swe prawa z rękojmi, a w tym także prawo odstąpienia. Od 01.01.2021 r. ta zasada ulega zmianie, ponieważ obowiązek niezwłocznego zawiadomienia nie będzie obejmował przedsiębiorców jednoosobowych, którzy nabyli rzecz do swojej działalności, ale zakup ten nie ma związku z zawodowych charakterem ich działalności.
Sprawdź także: Tu dowiesz się więcej o wyłączeniu albo ograniczeniu rękojmi gdy kupującym jest przedsiębiorca.
2. Sprawdź czy wada jest istotna.
Otóż, by skorzystać z prawa odstąpienia i uzyskać zwrot pieniędzy wada musi być istotna. Nie ma w kodeksie cywilnym definicji istotności.
Ta istotność oceniana jest z Twojego (jako kupującego) punktu widzenia.
Co to znaczy? Chodzi o Twoje subiektywne potrzeby, a nie przydatność rzeczy do zwykłego użytku. Twoje oczekiwania jako nabywcy mają tutaj podstawowe znaczenie.
Świetnie ujął to Sąd Apelacyjny w Lublinie
“Pojęcie wady istotnej w rozumieniu przepisów o rękojmi przy sprzedaży nie powinno być utożsamiane z pojęciem (…) która czyniła rzecz niezdatną do zwykłego użytku. (…) Oceny istotności wady w rozumieniu przepisów o rękojmi przy sprzedaży należy dokonywać z punktu widzenia kupującego, a nie przydatności rzeczy do zwykłego użytku. To oczekiwania nabywcy związane z funkcjonowaniem rzeczy mają tutaj podstawowe znaczenie.”
Wyrok SA w Lublinie z 26-11-2019 w sprawie I ACa 730/18
Jest jednak i druga strona medalu. Kwestie istotności może także oceniać w razie sporu sąd. I coś co dla Ciebie może wydawać się istotne – sąd w cale nie musi tego potwierdzić.
Dla przykładu. Jeśli kupujesz działkę i okazuje się, że rów melioracyjny był zasypany, co powoduje konieczność jego odtworzenia, Sąd może uznać, że wada ta nie jest istotna. Brak tej istotności sąd może wywieźć
z porównania kosztów udrożnienia (odkopania) tego rowu do wartości całej nieruchomości i jej przeznaczenia.
Bez względu jednak na wątpliwości, jakie na tym tle mogą powstać, każdy zgodzi się z tym, że nabywca może oczekiwać:
Myślę, że taki punkt odniesienia znacznie ułatwia kwestie ustalenia istotności.
Może zdarzyć się też tak, że w umowie sprzedaży strony ustalają co oznacza wada istotna. Jest to moim zdaniem dopuszczalne, zwłaszcza przy rzeczach wykonywanych np. na zamówienie albo w skomplikowanych urządzeniach.
Przy istotności musisz pamiętać jeszcze o jednym zastrzeżeniu. Otóż jeśli wiedziałeś o tej wadzie w chwili zawarcia umowy, to później w związku z tą wadą nie możesz od umowy odstąpić. Ograniczenie wynika z art. 577 par 1 K.C.:
“Sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli kupujący wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy.”
3. Złóż oświadczenie o odstąpieniu od umowy.
Trzeci krok to złożenie oświadczenia o odstąpieniu sprzedaży. Oznacza to po prostu poinformowanie sprzedawcy o tym, że odstępujesz od umowy. Przepisy nie wymagają żadnej szczególnej formy. Najlepiej jednak – dla celów dowodowych – zrobić to na piśmie i zachować dowód dostarczenia tego pisma sprzedawcy. Takim dowodem może być:
W praktyce najczęściej w takim piśmie wskazuje się także żądanie zwrotu zapłaconej ceny. Jest to dobry moment na zgłoszenie takiego żądania – niezależnie od tego, że obowiązek zwrotu ceny wynika z przepisów.
Czy jest jakiś czas, w którym powinieneś odstąpić od umowy?
Kupujący ma na to rok od stwierdzenia wady rzeczy. Przy czym jeśli najpierw korzysta z naprawy lub wymiany, to odstąpić może w terminie roku od bezskutecznej naprawy lub wymiany.
Brzmi skomplikowanie? A nie jest.
Chodzi o to, że jeśli rzecz ma wady, a Ty najpierw decydujesz się na żądanie wymiany tej rzeczy lub usunięcia wady, to roczny termin na odstąpienie od umowy zacznie biec, jeśli upłynie czas na tę naprawę lub wymianę.
Niestety nie napiszę Ci kiedy dokładnie to następuje, ponieważ wszystko wychodzi “w praniu”. Nie ma bowiem sztywnego terminu na tę wymianę lub naprawę. Z przepisu art. 560 par 2 K.C. wynika, że:
“Sprzedawca jest obowiązany wymienić rzecz wadliwą na wolną od wad lub usunąć wadę w rozsądnym czasie bez nadmiernych niedogodności dla kupującego.”
Zapis niestety jest mało precyzyjny. Powiem Ci jednak, że z pewnością konkretny termin zależy od rodzaju rzeczy, rodzaju wady oraz danej sytuacji. Inny czas będzie w przypadku gdy sprzedawca jest jednocześnie wytwórcą rzeczy. Możliwość naprawy wydaje się wtedy znacznie szybsza, niż gdy sprzedawca musi skorzystać z usług np. producenta.
4.Dostarcz sprzedawcy towar, za który chcesz zwrot pieniędzy.
Otóż odstępując od umowy musisz dostarczyć (inaczej zwrócić) rzecz sprzedawcy. Robisz to oczywiście na koszt sprzedawcy. Jednak to po Twojej stronie pozostaje trud zapakowania i wysłania (przewiezienia) rzeczy. Jeśli odstępujesz od umowy musisz zawracaną rzecz dostarczyć do miejsca oznaczonego w umowie albo do miejsca, w którym towar został Ci wydany.
To drugie rozwiązanie ma zastosowanie, jeśli z umowy nie wynika inne miejsce.
Nie masz jednak obowiązku dostarczenia, jeśli ze względu na rodzaj rzeczy lub sposób jej zamontowania dostarczenie rzeczy byłoby nadmiernie utrudnione. W takim wypadku musisz po prostu udostępnić rzecz sprzedawcy w miejscu, w którym rzecz się znajduje.
Obejrzyj nagranie: Jak w 5 krokach rozpocząć reklamację gdy towar kupiony do firmy ma wady, by nie pogubić się w gąszczu praw i obowiązków ?
5. Zwrot pieniędzy nie nastąpił – idź do sądu.
Piąty krok – skierowanie sprawy do sądu, oczywiście wtedy, gdy sprzedawca nie zwrócił Ci kasy. Po odstąpieniu od umowy sprzedawca jest zobowiązany do zwrotu całości ceny. Jeśli tego nie zrobi pozostaje ostatni krok, tj. skierowanie sprawy na drogę postępowania sądowego. Na to masz aż trzy lata, jeśli zakupu dokonałeś jako przedsiębiorca. Jest tak dlatego, że terminy przedawnienia z rękojmi nie mają zastosowania gdy domagasz się zwrotu ceny w sytuacji gdy odstąpiłeś od umowy.
Podsumowanie:
1. Sprawdź czy sprzedawca niezwłocznie i bez nadmiernych niedogodności wymienia rzecz wadliwą na wolną od wad albo wadę usuwa;
2. Sprawdź czy wada jest istotna;
3. Złóż oświadczenie, że odstępujesz od umowy;
4. Zwróć rzecz.
5. Złóż pozew sądowy o zapłatę – jeśli sprzedawca bezzasadnie nie zwrócił Ci pieniędzy.
Artykuł nie stanowi porady prawnej. Został przygotowany zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym na 12.10.2020 r. Jeśli chciałbyś się skontaktować, umówić na spotkanie lub zapytać o szczegóły współpracy zapraszam Cię do kontaktu. Możemy umówić się w mojej kancelarii w Gdańsku lub porozmawiać online. Zachęcam Cię także do skorzystania z mojej oferty konsultacji prawnych. Tutaj znajdziesz szczegóły i możliwość wybrania dogodnego dla Ciebie dnia i godziny.
Pozdrawiam Cię serdecznie,
Julia Szczęsna-Ziętkowska
Radca Prawny
Jeśli chcesz dowiedzieć się o następnym wpisie, proszę zostaw swoje imię i mail poniżej.
