Modyfikacja rękojmi – 3 istotne zasady, o których warto pamiętać, by dokonać tego w sposób ważny i skuteczny.
Modyfikacja rękojmi jest prawem sprzedawcy, z którego wystarczy umiejętnie korzystać. Umiejętnie tzn. w sposób ważny, skuteczny i legalny. Tak, by nie naruszać obowiązujących przepisów w tym zakresie. Dokonanie modyfikacji rękojmi w sposób naruszający regulacje kodeksowe powoduje nieważność postanowień. Warto zatem poznać 3 istotne zasady, pozwalające na wprowadzenie odmiennych reguł odpowiedzialności rękojmi.
1. Modyfikacja rękojmi względem konsumenta lub przedsiębiorcy
Pierwsza zasada, o której sprzedawca powinien pamiętać to taka, że modyfikacja względem konsumentów jest możliwa. Sprzedawca ma jednak pewne ograniczenia. Otóż konsument jest podmiotem słabszym w obrocie, a tym samym bardziej chronionym. W przypadku bowiem konsumentów:
ograniczenie lub wyłączenie odpowiedzialności z tytułu rękojmi jest dopuszczalne tylko w przypadkach określonych w przepisach szczególnych.
Przykładem takiego przepisu jest regulacja, zgodnie z którą jeżeli kupującym jest konsument, a przedmiotem sprzedaży jest używana rzecz ruchoma, to odpowiedzialność sprzedawcy może zostać ograniczona, nie mniej niż do roku od dnia wydania rzeczy kupującemu. Sprzedawca zatem w swoim regulaminie może zawrzeć tego typu ograniczenie. Będzie to w pełni ważne i skuteczne.
Zasada ta nie odnosi się do przedsiębiorców na prawach konsumenta. Chodzi o tych przedsiębiorców, którzy nabywają rzeczy w związku ze swoją działalnością, ale bez związku z zawodowym jej charakterem. Względem tych kupujących możliwe jest wyłączenie lub ograniczenie odpowiedzialności, nawet jeśli żaden przepis szczególny na to nie zezwala. W tym wypadku modyfikacja rękojmi jest jednak ograniczona, w ten sposób, by we wzorach nie kształtować zasad w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco nie naruszać interesów kupującego. Sprzedawca nie jest jednak ograniczony w ww. sposób jeśli kupującym jest przedsiebirca niebędący na prawach konsumenta.
Dowiedz się z nagrania live: co to jest wada podstępnie zatajona i czym różni się od wady ukrytej.
2. Dobre obyczaje i interesy kupujących
Modyfikacja rękojmi nie może jednak kształtować praw i obowiązków konsumenta lub przedsiębiorcy na prawach konsumenta sprzecznie z dobrymi obyczajami. Ponadto nie może rażąco naruszać ich interesów. Chodzi tu o niedozwolone postanowienia umowne, zwane abuzywnymi. Oznacza to, że sprzedawca względem ww. kupujących, jeśli chce, by modyfikacja rękojmi była ważna, musi kierować się ww. zasadami.
Zapewne czytając to zastanawiasz się co to są dobre obyczaje. Powiem Ci, że intuicyjnie, podskórnie to już wiesz. Jest to po prostu szeroko rozumiany szacunek dla drugiego człowieka. Sprzeczne z dobrymi obyczajami są działania, które zmierzające do:
braku prawidłowej informacji (niedoinformowania),
Jednak zasady te mają zastosowanie, gdy postanowienia nie były indywidualnie uzgodnione. Chodzi więc o te postanowienia, w których jest modyfikacja rękojmi uregulowane we wzorów umów, regulaminach. Czyli wzorów proponowanych przez sprzedawcę, do których kupujący przystępuje. Odmienne zasady są jeśli postanowienia sprzedawca indywidualnie uzgadnia z kupującym.
Sprawdź jakie są najczęstsze błędy w liczeniu terminów przez sprzedawcę przy rękojmi, by ich uniknąć.
3. Modyfikacja rękojmi indywidualnie uzgodniona
Modyfikacja rękojmi może jednak być przedmiotem negocjacji. Jeśli wiec zachodzi indywidualne uzgodnienie postanowień umowy, w tym np. modyfikacja odpowiedzialności – to sprzedawca nie jest ograniczony ww. zasadami. I to niezależnie od tego czy kupującym jest konsument, czy przedsiębiorca na prawach konsumenta.
Co jednak znaczy „uzgodnione indywidualnie”?
To takie postanowienia, na których treść kupujący miał rzeczywisty wpływ. Chodzi tu więc o takie klauzule umowne, które zostały objęte “indywidualnym”, odrębnym uzgodnieniem (np. stanowiły przedmiot negocjacji). “Rzeczywisty wpływ” to realna możliwość oddziaływania na treść postanowienia umowne. Onzacza to, że nawet jeśli konsument/przedsiębiorca na prawach konsumenta
nie oznacza, że zostało ono indywidualnie uzgodnione. Uzgodnione indywidualnie są te klauzule, na których treść kupujący może oddziaływać. Chodzi zatem o klauzule włączone do umowy wskutek propozycji zgłoszonej przez konsumenta/przedsiębiorcę na prawach konsumenta. Dodam, że nie wystarcza wzmianka typu:
„wyrażam zgodę”,
„przyjmuję własnoręcznym podpisem”.
Pobierz darmową checklistę wad, które dają kupującemu prawo do rękojmi.
Oczywiście takie sformułowanie pogarsza pozycję procesową konsumenta/przedsiębiorcy na prawach konsumenta, ale nie wyklucza, że kupujący nie udowodni brak indywidualnego uzgodnienia.
Realny wpływ na treść postanowień nie zachodzi także jeśli postanowienia zawierają propozycje wariantowe. Chodzi o takie, które są przedstawiane kupującemu tylko do wyboru. Ta sama zasada dotyczy uzupełnienia tzw. „pustych miejsc” na formularzu umowy. To również nie przesądza o możliwości uznania ich za postanowienia jednostronnie narzucone przez sprzedawcę. Czyli nie indywidualnie uzgodnione.
Obejrzyj nagranie: kiedy brak dołączonej instrukcji przez sprzedawcę może powodować skuteczną reklamację.
Podsumowanie
- Modyfikacja rękojmi względem konsumenta możliwa tylko wtedy, gdy przepis szczególny na to pozwala.
- Postanowienia umowy, w której jest modyfikacja rękojmi względem konsumenta lub przedsiębiorcy na prawach konsumenta nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą takich kupujących, jeżeli: kształtują ich prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając ich interesy (niedozwolone postanowienia umowne).
- Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść ww. kupujący nie mieli rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego przez sprzedawcę.
Jeśli chcesz dowiedzieć się o następnym wpisie proszę zostaw swoje imię i mail poniżej.
